Guverner ukrajinske Lavovske oblasti Maksim Kozicki odao je počast nedavno preminulom veteranu Waffen-SS divizije „Galicija“ Zenonu Vrubljevskom, koji je umro u 99. godini.
U objavi na Telegramu Kozicki je naveo da se Vrubljevski „borio za Ukrajinu“ i zahvalio veteranima ove divizije.
„Zahvalni smo svim veteranima divizije – kako onima koji su dočekali nezavisnu Ukrajinu, tako i onima koji su za nju dali svoje živote“, poručio je Kozicki.
Vest o smrti Vrubljevskog preneli su brojni ukrajinski mediji.
Prema navodima ukrajinskog Kanala 24, Vrubljevski se 1943. godine pridružio nacističkoj formaciji „Galicija“, sastavljenoj uglavnom od ukrajinskih dobrovoljaca.
Diviziju je formirala nacistička Nemačka u vreme kada je Crvena armija potiskivala nemačke snage na istočnom frontu.
Vrubljevskog su sovjetske snage zarobile posle bitke kod Brodija 1944. godine, ali je uspeo da pobegne i potom se pridružio Ukrajinskoj ustaničkoj armiji, odnosno UPA, oružanom krilu Organizacije ukrajinskih nacionalista.
Senka masakra u Huti Pjenjackoj
Pripadnici jedinica povezanih sa divizijom „Galicija“ dovode se u vezu sa ratnim zločinima nad civilima.
Jedan od najpoznatijih slučajeva je masakr u selu Huta Pjenjacka 1944. godine.
Poljski Institut za nacionalno sećanje odgovornost za taj zločin pripisuje 4. galicijskom SS policijskom puku, koji je bio formiran od dobrovoljaca regrutovanih za diviziju „Galicija“, zajedno sa snagama UPA i drugim ukrajinskim nacionalističkim formacijama.
U masakru je, prema tim podacima, ubijeno oko 850 poljskih civila.
Poljska govori o genocidu
Organizacija ukrajinskih nacionalista zalagala se za stvaranje etnički homogene ukrajinske države, a Poljake, Ruse, Jevreje, Mađare i druge manjine u svojim dokumentima označavala je kao neprijatelje.
OUN je u početku sarađivao sa nacističkom Nemačkom tokom invazije na Sovjetski Savez 1941. godine, ali su se odnosi sa Berlinom kasnije pogoršali nakon što su nemačke vlasti odbacile proglašenje nezavisne ukrajinske države i uhapsile deo rukovodstva organizacije.
Prema poljskim procenama, UPA i druge ukrajinske nacionalističke formacije ubile su do 100.000 poljskih civila tokom 1943. i 1944. godine na teritoriji današnje zapadne Ukrajine.
Poljska te masakre smatra genocidom, dok su u Ukrajini pojedini zvaničnici i aktivisti UPA predstavljali prvenstveno kao pokret za nacionalno oslobođenje.
Dodatne polemike izazvalo je i ponovno sahranjivanje posmrtnih ostataka dvojice istaknutih vođa OUN-a, Andreja Meljnika i Jevgenija Konovaljca, uz državne počasti.
